منظورشان اصلاح امت و ديندارى نبود ، بلكه دنيا را بر آخرت ترجيح دادند ، راوى مىگويد : نزديك شدم و پرسيدم : خدايت رحمت كند تو كى هستى ؟ و اين شخص كه مىگويى كيست ؟ گفت : من مقداد بن عمرو و اين شخص على بن ابى طالب است . گفتم : تو قيام كن ، من يارىات مىكنم . مقداد گفت : پسرم اين كار از عهده يك يا دو نفر برنمىآيد » . « 1 » ابو ذر غفارى نيز در روزگار خلافت عثمان ، بر در مسجد النبى مىايستاد و مىگفت : « هركس مرا شناخته كه شناخته و هركس نمىشناسد ، پس بداند كه من جندب بن جنادة ، ابو ذر غفارى هستم . . . محمد صلّى اللّه عليه و آله و سلم وارث علم آدم عليه السّلام و تمام فضايل انبياست و على بن ابى طالب عليه السّلام جانشين محمد صلّى اللّه عليه و آله و وارث علم اوست . اى امت متحير و سرگردان بعد از پيامبر ! آگاه باشيد كه اگر كسى را كه خدا مقدم كرده بود ، مقدم مىكرديد و ولايت را در خاندان پيامبرتان تثبيت مىكرديد ، نعمت از بالا و پايين بر شما مىباريد و هر مطلبى را مىخواستيد ، علمش را نزد آنان از كتاب خدا و سنت پيامبرانش مىيافتيد ، ولى اكنون غير از اين عمل كرديد ، نتيجه عملتان را ببينيد » . « 2 » آرى ، جامعه نخستين شيعه و تشكل نخستين آن از صحابيان گران‌قدر پيامبر تشكيل مىشد و از راه همين شيعيان صحابى تشيّع به نسل بعد تابعان منتقل شد . و بر اثر تلاش‌هاى اينان بود كه در پايان حكومت عثمان ، از لحاظ سياسى زمينه براى خلافت على عليه السّلام مهيا شد .

--> ( 1 ) . ابن واضح . تاريخ يعقوبى ، ص 57 . ( 2 ) . همان ، ص 67 .